Türkiye’den ayrılmadan önce partisinin grup toplantısında İsrail Cumhurbaşkanı Şimon Peres’i Gazze konusunda sıkıştıracağının sinyallerini vermiş olan Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, beklentiler doğrultusunda, hatta beklentileri de aşan bir tavır sergileyerek İsrailli devlet adamını ağır bir biçimde eleştirdi. Eleştirilerini sürdürdüğü sırada toplantını moderatörü David Ignatius tarafından sözü kesilen Erdoğan, Peres’e verilen zaman ile kendisine verilen zaman arasındaki çifte standarda da vurgu yaparak toplantıyı terk etti: Benim için Davos bitmiştir. Daha gelmem buraya!

Başbakan’ın tepkisi bir tarafa, iyi niyetli ve tarafsız bir romancı ve gazeteci olarak tanınan Yahudi asıllı Ignatius’un [Bu bilgi Wikipedia’nın İngilizce versiyonunda mevcuttur] (Burada ırkçılık yaptığımı düşünmek isteyenler olacaktır, ancak moderatörün tavrının adamakıllı tahlil edilebilmesi için bu özelliğinin vurgulanması gerektiğini düşünüyorum. Yoksa Yahudi olmak benim açımdan Türk olmak kadar doğaldır. Ayrıca Türk gazetelerinde Ignatius’un Ermeni asıllı olduğu yönünde haberler çıktığını da belirteyim.) bu tür taraflı bir duruş sergilemiş olmasını tuhaf buldum. Kendisinin Türkiye ile ilgili olumlu söylemlerinin, duruşunu tuhaf bulmuş olmamda etkisi elbette var, ancak Dünya Ekonomik Forumu gibi ciddi bir organizasyonda, özellikle organizasyonun Gazze gibi önemli bir mesele ile ilgili oturumunda hakem olarak bir Yahudi’nin bulunmasını anlamakta da zorlandığımı belirtmeliyim.

Bu tür bir toplantıda moderatör olan bir kimsenin kesinlikle tarafsızlığa inanıyor olması gerekir. Elbette Ignatius’un tarafsızlığı konusunda iyi niyetli davranılmış olması muhtemel, ancak bu tarz durumların ortaya çıkması ihtimali de değerlendirilmeliydi. Duygularına hâkim olamayan bir moderatörün nelere yol açabileceğinin, sözünü ettiğimiz tatsız olayda olduğu gibi örneklerin yaşanmasından önce de kestirilebileceğinin mümkün olabileceği kanaatindeyim.

Öte yandan ne yaptığı konusunda hiçbir fikri olmayan bir moderatörün kötü yönetiminin iki ülke arasındaki ilişkilere ne kadar olumsuz bir etki yapabileceğini de hep birlikte gördük. Şimon Peres, daha sonra Erdoğan’ı arayarak özür dilemiş olsa da, suçluluk psikolojisi ile Türk Başbakan’a sesini yükseltmesi ve moderatörün de gazına gelerek düşüncesiz bir tavır içine girmesi açısından, önü alınmamış olsa, nerelere varacağı kestirilmesi mümkün olmayan gerginliklerin meydana gelebileceğini açıkça ortaya koydu. Bundan dolayı, olası bir Türkiye-İsrail krizinin önüne son anda geçildiğini düşünmemek için bir neden yok.

Başbakan Erdoğan’ın tavrına gelince; kesinlikle alkışlanması gereken, yerinde bir tavırdı. Peres’in blöflerine pabuç bırakmaması, kendisine sesini yükseltme cüretinde bulunan İsrailli devlet adamına ve sözünü keserek, toplantıyı İsrail’i aklama toplantısı durumuna getirme çabası içinde olan Ignatius’a yönelik eleştirel ve dik duruşu, Gazze’de yaşanan trajediye olan duyarlılığın bir göstergesi olmasının yanında, güçlü ve etkili bir devlet adamının da özlenen görüntüsü olarak tarihe geçti.

Peki, bundan sonra ne olur? Türkiye, Başbakanı’nın tavrından dolayı herhangi bir bedelle karşı karşıya kalabilir mi? Davos krizi, Türkiye ile İsrail arasındaki diplomatik ilişkilere zarar verebilir mi?

Bu soruların cevaplarını önümüzdeki günlerde hep birlikte göreceğiz. Ancak tüm dünya ve Türkiye şunu gördü artık: pısırık olmamak, ciddiye alınmayı da birlikte getiriyor. Hakkını savunmak, gerektiğinde sert tepki göstermeyi zorunlu kılıyor. Bundan dolayı da zaman zaman sesini yükseltmek ve ses vermek gerekiyor.